تبدیل SSD قدیمی به حافظه اکسترنال؛ بررسی هزینه و سرعت
اگر یک لپ‌تاپ قدیمی دارید که دیگر از آن استفاده نمی‌کنید، ممکن است SSD ساتای داخل آن هنوز کاملاً قابل استفاده باشد. با تهیه یک قاب اکسترنال ارزان‌قیمت می‌توانید این حافظه را به یک SSD اکسترنال تبدیل کنید و از آن برای پشتیبان‌گیری سریع از فایل‌ها، عکس‌ها و اسناد استفاده کنید. این کار به‌خصوص زمانی ارزش دارد که ظرفیت زیادی لازم ندارید و سرعت دسترسی به اطلاعات برایتان مهم‌تر است.
تبدیل SSD ساتا قدیمی به حافظه اکسترنال
یکی از کاربردهای مفید SSDهای قدیمی، تبدیل آن‌ها به حافظه اکسترنال است. بسیاری از لپ‌تاپ‌های قدیمی از SSD با اندازه ۲.۵ اینچ و رابط SATA استفاده می‌کنند. اگر چنین حافظه‌ای در اختیار دارید، لازم نیست آن را کنار بگذارید یا برای استفاده دوباره حتماً یک کامپیوتر قدیمی تهیه کنید.
برای این کار به یک قاب تبدیل SATA به USB نیاز دارید. SSD را داخل قاب قرار می‌دهید و سپس با کابل USB به کامپیوتر متصل می‌کنید. به این ترتیب، حافظه داخلی قدیمی به یک درایو قابل حمل تبدیل می‌شود که می‌توانید آن را برای انتقال فایل یا تهیه نسخه پشتیبان به کار ببرید.
نکته مهم این است که پیش از خرید قاب، اندازه و نوع رابط حافظه را بررسی کنید. قاب‌های مخصوص SSD و HDD با اندازه ۲.۵ اینچ معمولاً برای درایوهای SATA مناسب‌اند؛ اما حافظه‌های M.2 به قاب متفاوتی نیاز دارند و هر قاب M.2 نیز لزوماً از همه انواع SATA و NVMe پشتیبانی نمی‌کند.
بررسی سلامت SSD پیش از استفاده مجدد
قدیمی بودن لپ‌تاپ الزاماً به معنی فرسوده بودن SSD آن نیست. میزان استفاده از حافظه و حجم اطلاعات نوشته‌شده روی آن اهمیت بیشتری دارد. ممکن است یک SSD چندین سال عمر داشته باشد، اما به دلیل استفاده محدود همچنان سلامت مناسبی داشته باشد.
برای بررسی وضعیت حافظه می‌توانید از ابزارهایی مانند CrystalDiskInfo استفاده کنید. این برنامه اطلاعاتی مانند سلامت گزارش‌شده، دمای حافظه و داده‌های SMART را نمایش می‌دهد. درصد سلامت به‌تنهایی معیار قطعی برای پیش‌بینی عمر باقی‌مانده نیست، اما می‌تواند نشانه‌ای مفید برای ارزیابی اولیه باشد.
پیش از تبدیل SSD به حافظه پشتیبان، این موارد را بررسی کنید:
- وضعیت سلامت گزارش‌شده در برنامه‌های پایش SSD
- وجود خطاهای خواندن یا نوشتن و هشدارهای SMART
- قطع و وصل شدن غیرعادی حافظه هنگام انتقال فایل
- دمای حافظه در زمان استفاده طولانی
- امکان خواندن و نوشتن فایل‌ها بدون خطا
اگر SSD خطاهای مکرر دارد یا گاهی از سیستم جدا می‌شود، اطلاعات مهم را به آن نسپارید. همچنین بهتر است تنها نسخه موجود از فایل‌های مهم را روی یک SSD قدیمی نگه ندارید؛ حافظه اکسترنال هم ممکن است ناگهان از کار بیفتد.
هزینه قاب SSD ساتا و سرعت اتصال USB
یکی از مزیت‌های اصلی استفاده مجدد از SSD ساتا، ارزان بودن قاب آن است. قاب‌های ۲.۵ اینچی SATA به USB معمولاً ساختار ساده‌ای دارند و برای تبدیل یک حافظه داخلی به درایو اکسترنال به سخت‌افزار پیچیده‌ای نیاز ندارند.
سرعت نهایی به چند عامل وابسته است: سرعت خود SSD، رابط USB قاب، کابل و درگاه. به عنوان مثال، قاب مجهز به USB 3.2 Gen 1 حداکثر پهنای باند اسمی ۵ گیگابیت بر ثانیه دارد؛ اما سرعت واقعی انتقال فایل کمتر از این مقدار خواهد بود.
در مقابل، تبدیل یک SSD NVMe به حافظه اکسترنال پرسرعت معمولاً به قاب گران‌تری نیاز دارد. برای استفاده کامل از سرعت NVMe باید قاب و درگاه USB یا Thunderbolt نیز توانایی انتقال داده با سرعت بالا را داشته باشند. بنابراین اگر SSD ساتای قدیمی را از قبل دارید، استفاده از یک قاب ارزان می‌تواند بسیار مقرون‌به‌صرفه‌تر از خرید تجهیزات جدید باشد.
مقایسه سرعت SSD اکسترنال با هارد اکسترنال
SSD اکسترنال در بسیاری از کارها از HDD اکسترنال سریع‌تر است؛ اما این برتری در تمام شرایط و برای همه مدل‌ها یکسان نیست. سرعت خواندن و نوشتن حافظه، نوع فایل‌ها و مقدار داده‌ای که یک‌باره منتقل می‌کنید، نتیجه را تغییر می‌دهد.
در یک آزمایش انتقال فایل با مجموع حجم حدود ۷ گیگابایت، یک HDD اکسترنال یک ترابایتی اطلاعات را با میانگین سرعت ۹۴ مگابایت بر ثانیه از کامپیوتر دریافت کرد. سرعت انتقال همان فایل‌ها از هارد به کامپیوتر نیز حدود ۵۸ مگابایت بر ثانیه بود.
در آزمایش مشابه با یک SSD ساتای رده‌پایین، میانگین سرعت نوشتن حدود ۶۴ مگابایت بر ثانیه و سرعت خواندن حدود ۱۴۴ مگابایت بر ثانیه ثبت شد. این نتیجه نشان می‌دهد که حتی SSDهای قدیمی هم ممکن است هنگام بازیابی اطلاعات عملکرد بهتری از HDD داشته باشند.
البته سرعت نوشتن SSD در این آزمایش پس از انتقال چند گیگابایت اطلاعات کاهش پیدا کرد. برخی SSDها در ابتدا از حافظه کش سریع استفاده می‌کنند و پس از پر شدن این بخش، سرعت نوشتن آن‌ها افت می‌کند. به همین دلیل ممکن است در انتقال فایل‌های کوچک و محدود، SSD اختلاف سرعت زیادی ایجاد کند؛ اما هنگام نوشتن حجم زیادی از اطلاعات، عملکرد آن به مدل حافظه وابسته باشد.
برای پشتیبان‌گیری روزمره از اسناد، عکس‌ها و فایل‌های چندصد مگابایتی، SSD اکسترنال می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. در مقابل، اگر مرتباً حجم زیادی از اطلاعات را ذخیره می‌کنید و ظرفیت بالا با هزینه کمتر برایتان اولویت دارد، HDD همچنان گزینه قابل توجهی است.
